Nieuwsbrief Januari 2012

Geachte lezers,

Inmiddels zijn wij het nieuwe jaar ingerold en wordt het tijd voor uw nodige portie juridisch en fiscale informatie.
Uiteraard nemen ook wij kennis van alle sombere scenario´s die uit de glazen bollen worden afgelezen, maar ja, wij hopen toch maar dat het achteraf gezien allemaal meevalt. De eerste tekens zijn er al.
Zo was er een gigantische winter voorspeld, maar de sneeuw is allemaal terecht gekomen in de Alpen, waar het thuis hoort. We nemen het maar met een korreltje (strooi)zout. Ook het zware regenweer, dat ons letterlijk het water tot aan de lippen zou moeten laten stijgen, is alweer geweken.
We bezochten de afgelopen weken enkele leuke, drukbezochte recepties en ook een paar mooie nieuwjaarsconcerten. Zo wensten wij elkaar allemaal het beste, misschien met wat minder franje, pracht en praal, maar in de kern niet anders dan in de beste tijden.
Daarnaast heeft de Boekenbeurs Venlo met een buitengewoon goede organisatie en zeer grote belangstelling een recordomzet gerealiseerd voor goede doelen ten behoeve van kinderen in de derde wereld.
Als enthousiaste vrijwilligers, maar thans ook als co-sponsor, mochten wij een bescheiden bijdrage daarin leveren.
Het voorjaar komt er gauw genoeg aan en we worden gewoon naar de opening van de Floriade toegezogen. Heeft u al een passe-partout?
Ook VVV-Venlo maakt een nieuwe start, zonder Musa weliswaar, maar met een nieuw technisch koppel van gewicht: Ton en Wim. Grappig want zoals velen weten is mijn voornaam Ton en de 2 werkgevers waarvoor ik heb gewerkt, heetten allebei Wim. Als het resultaat net zo goed wordt, kunnen de Koel Boys straks tevreden en op tijd met vakantie.

Laten we vooral optimistisch zijn, positief blijven en ons best doen, in 'het jaar van de waarheid'.
Het serieuze notariële nieuws wisselen we ditmaal af met enkele foto´s uit het oude jaar, zoals altijd met een goedbedoelde knipoog.

mr. AGM Moonen.

André Kuipers brengt eurocrisis in beeld.

Schenken in 2012

Omtrent schenken is er een en ander te melden.

Sinds 1 januari 2010 is het mogelijk om aan kinderen tussen 18 en 35 jaar een eenmalige extra schenking te doen van € 50.000,00 mits dit bedrag maar wordt geïnvesteerd in een eigen woning.
De Belastingdienst stelde hiervoor als voorwaarde dat een en ander vooraf werd vastgelegd in een notariële akte.
Vlak voor de jaarwisseling werd bekend gemaakt dat die voorwaarde per 1 januari 2012 zou komen te vervallen. Een ´gewone´ aangifte achteraf is thans voldoende.
Misschien dat dit nu toch voor een of ander aantrekkelijk is nu de extra-kosten van de akte wegvallen.

Voor schenken op papier (dus met uitgestelde betaling) is door de Belastingdienst jaarlijkse betaling van rente vereist. Anders kunnen de geschonken bedragen later niet belastingvrij uit de nalatenschap van de schenker aan de begiftigden worden betaald.
Wanneer de schenker echter voornemens is tijdens zijn leven alvast uit te betalen dan is de betaling van rente niet relevant.
Stel dus er wordt jarenlang op papier aan kinderen geschonken dan is het goed mogelijk om al deze bedragen in een keer uit te betalen, bijvoorbeeld bij de verkoop van een huis. Dit kan fiscaal onbelast ook als er al die jaren geen rente is betaald.
Het overlijden van de schenker hoeft daarbij niet altijd roet in het eten te gooien.
Door de rechter is de situatie al eens beoordeeld waarin reeds een gedeelte van de schenkingen was uitbetaald en een gedeelte nog niet. De rechter achtte het toen in 2 instanties toegestaan om belastingvrij het restant van de schenkingen uit de nalatenschap van de schenker te halen omdat er, alle omstandigheden in aanmerking nemende, voldoende aanleiding was te veronderstellen dat de schenker als hij de gelegenheid had gehad, al tijdens leven tot uitbetaling over zou zijn gegaan.
Een verklaring hierover kan helpen.
Voorbeeld: Iemand heeft al enige tijd zijn huis te koop staan en schenkt ondertussen op papier aan zijn kinderen de vrijgestelde bedragen. Er wordt geen rente betaald.
De schenker verklaart voornemens te zijn bij verkoop van het huis meteen tot uitbetaling van de schenkingen over te zullen gaan. Hij overlijdt echter vóór de verkoop. Er is een gerede kans dat de schenkingen dan toch belastingvrij zijn.
Met het tarief van erfbelasting van 10 respectievelijk 20% kan zich dit dus de moeite lonen ook al wil of kan men geen rentebetalingen doen.

Het ieder jaar weer moeten opmaken van een notariële akte voor een papieren schenking is een kostenpost die menigeen doet besluiten dit niet te doen.
Een deel van het fiscaal rendement gaat op aan de kosten.
Wij als notariskantoor komen hier al in tegemoet door de kosten voor de vervolgschenkingen sterk te reduceren.

Eerste aflevering van ´de Slechtste Piloot van Nederland´ is groot succes.

In de literatuur is de stelling naar voren gebracht dat men sinds de wetswijziging van 1 januari 2010 ook in één akte voor meerdere jaren vooruit kan schenken.
Men schenkt in 2012 bijvoorbeeld het vrijgesteld bedrag via notariële akte aan ieder van zijn kinderen (€ 5.030) maar in diezelfde akte neemt men ook iets op voor de volgende jaren.
De ouders verplichten zich bij deze akte tevens om in de jaren 2013 tot en met 2016 dezelfde schenking te doen (maximaal vrijgesteld bedrag).
In het verleden werden deze schenkingen dan bij elkaar opgeteld en toch als één schenking in 2012 belast. Na de wetswijziging zouden deze vervolgschenkingen zodanig kunnen worden geformuleerd dat die worden toegerekend aan die vervolgjaren.
Men doet immers de schenkingen onder de nadrukkelijke voorwaarde dat schenker en begiftigde nog in leven zijn bij aanvang van het desbetreffend jaar.
En de schenking wordt volgens de huidige wettekst dan te zijn geschied op het moment van de vervulling van de voorwaarde.
Wat van belang is dat de schenkingen als schenking per kind worden geformuleerd, waarbij de mogelijkheid van herroeping door de schenker wordt ingebouwd en tevens de mogelijkheid voor de begiftigde om bijvoorbeeld binnen een maand na aanvang van het desbetreffend kalenderjaar de schenking niet te aanvaarden.
Echter is er nog geen uitspraak van de Belastingdienst dat dit standpunt bevestigd.
Dit wordt echter door de geleerden beoordeeld als een geval van ´moet kunnen´.
Wie durft ? Men hoeft maar 1 keer bijvoorbeeld per 5 jaar naar de notaris en men bespaart kosten.
Wij willen u deze mogelijkheid niet onthouden hoewel we natuurlijk niet kunnen instaan voor de reactie van de Belastingdienst. Men heeft op zijn minst een verantwoordbaar standpunt !

De Hoge Raad heeft op 9 december 2011 overigens uitgesproken dat schenkingen bij onderhandse akte niet bij overlijden belastingvrij uit de nalatenschap mogen worden betaald. De onderhandse schenking gaat op grond van de wet per de sterfdatum van de schenker teniet, ook al is er alle jaren rente betaalt. De betaalde rente kan door de begiftigden niet als onverschuldigd worden teruggevorderd.

Memoreren we nog een uitspraak van de Rechtbank Arnhem van 17 november 2011. Die ging over periodiek schenken aan goede doelen. Wanneer men zich verplicht tot (tenminste) 5x jaarlijks schenken op rij aan een officieel goed doel dan heeft men ruimere fiscale aftrekmogelijkheden.
Noodzakelijk is een notariële akte in het eerste jaar. Wanneer dit niet gebeurt en men repareert dit later in de cyclus (bijvoorbeeld in het 3e jaar) dan geldt de fiscale faciliteit vanaf dat moment en dus niet meer voor de eerdere reeds voorbije jaren.
Het vormgebrek is volgens de Rechtbank niet met terugwerkende kracht reparabel.

Giften aan culturele instellingen worden door wetswijziging sedert 1 januari jl. voor de bepaling van de giftenaftrek in het kader van de inkomstenbelasting verhoogd met 25% (ten hoogste € 1.250).
Dus u doneert € 5.000 aan een museum en kunt daardoor € 6.250 aftrekken voor de inkomstenbelasting.

Verdere wijzigingen in het kader van de vennootschapsbelasting:
De drempel voor giftenaftrek is komen te vervallen.
Giften aan steunstichtingen SBBI (sociaal belang behartigende instellingen) zijn aftrekbaar geworden.
Het toegestane totaalbedrag mag 50% van de winst bedragen, maar moet wel onder € 100.000 blijven.
Voor giften aan culturele instellingen wordt het in aanmerking te nemen bedrag met 50% verhoogd, maximaal € 2.500.
Een bedrijf dat € 5.000 aan een theatergezelschap schenkt, kan dus € 7.500 aftrekken van de winst.

Groot onderzoek naar verdachte duiven op prinsjesdag 2011.

Lenen in 2012

In de praktijk doen zich steeds meer gevallen voor van particulier lenen ter financiering van aankoop van woningen of (in gedeelten boetevrij) aflossen van een eigenwoning-schuld.
De voordelen zijn evident: hoger rendement voor de verstrekker, meer mogelijkheden en minder kosten voor de afnemer.
Ouders lenen aan hun kinderen, bestuurders lenen van hun holding, maar ook particulieren, die hun spaargeld omzetten in geldlening aan anderen.
Zelfs worden er woningen verkocht waarbij door de kopers een gedeelte van de koopprijs wordt schuldig gebleven aan de verkopers.
Ook wordt er zo nu en dan een woning verkocht waarbij de kopers op langere termijn zullen afnemen c.q. betalen (bijvoorbeeld over 2 jaar) en tot die tijd een maandelijkse vergoeding voor gemis van genot aan de verkopers betalen.
Sommige van deze situaties zijn juridisch en fiscaal beproefd.
In andere gevallen moet er serieus maatwerk worden geleverd.
Een aantal aspecten / vragen die daarbij spelen op een rijtje.

• Is de rente aftrekbaar?
• Zijn de afspraken goed genoeg schriftelijk vastgelegd?
• Zijn de afspraken zakelijk genoeg?
• Dient de vordering met hypotheekrecht te worden afgezekerd?
• Wat is het risico in geval van wanbetaling en/of executie?
• Wat is het risico van beslaglegging, schuldsanering of faillissement?
• Ontstaat er huurbescherming?
• Is er sprake van economische eigendomsoverdracht?
• Wie draagt het risico van de woning en wie dient dit te verzekeren?
• Welke kosten en belastingen komen voor wiens rekening en door welke partij dienen deze gedragen te worden?
• Wanneer is overdrachtsbelasting verschuldigd en welk tarief (2 of 6%) is dan van toepassing?
• Welke partijen dienen op de hoogte te zijn van bijzondere constructies of zelfs daaraan goedkeuring te geven: (andere) hypotheekverstrekker, verzekering, gemeente?
• Welke gevolgen heeft het een of ander voor eigen gunstige condities uit het verleden (bank, levensverzekering, hypotheekgarantie)?

Vanuit kennis en ervaring hebben wij reeds meerdere partijen begeleid bij het tot stand brengen van bijzondere overeenkomsten.
Wij adviseren u in elk geval een en ander goed te laten toetsen, zowel juridisch als fiscaal, bij voorkeur door tenminste 2 adviseurs.

Silvio doet ludieke machtsgreep.

Woningmarkt in 2012

Wij nemen ook allerlei creatieve oplossingen waar in de poging om tot verkoop te komen.
Zo nemen verkopers bepaalde kosten of de overdrachtsbelasting voor hun rekening.
Sommigen geven een korting op de koopprijs als vergoeding voor verhuiskosten of renteloos wonen gedurende enkele maanden.
Ook wordt er gesproken over dubbel lasten garantie, waarbij men van de verkoper een bijdrage ontvangt gedurende de periode dat men 2 woningen heeft.
Het verdient aanbeveling steeds de fiscale gevolgen van een en ander goed in acht te nemen.
Zo zagen wij een kettingkorting (het treintje). A verkoopt zijn huis aan B, B aan C en C aan D. Maar alle transacties hangen er van af of D zijn eigen huis verkoopt.
Starter E hapt toe en koopt van D omdat A, B, C en D ieder € 5.000 betalen om E € 20.000 korting mogelijk te maken.
Maar hoe moet dit worden aangepakt om fiscale negatieve gevolgen te voorkomen?
A geeft B € 5.000 korting op de koopprijs, B € 10.000 aan C, C € 15.000 aan D en D uiteindelijk € 20.000 aan E. Dit moet natuurlijk contractueel goed worden bedongen om onvoorziene situaties te voorkomen. Maar hoe zal de Belastingdienst reageren? Over welk bedrag wordt overdrachtsbelasting geheven? En is er geen schenkbelasting verschuldigd?
Een ander fenomeen:
A verkoopt zijn huis aan B. B heeft zijn huis te koop staan. In de advertentie biedt A een premie van € 10.000 voor degene (C) die binnen 3 maanden het huis van B koopt en op dezelfde dag laat passeren als de transactie A-B.
Andere vormen: A betaalt de overdrachtsbelasting op B-C, of zegt een bijdrage toe in de inrichtingskosten van C, of betaalt een jaar servicekosten, of zegt apparatuur toe ter waarde van ..., enzovoorts.
Hoewel aantrekkelijk mag dit niet afleiden van de weloverwogen keuze om het betreffende huis te kopen, en om goed te becijferen wat nu precies het voordeel is en wat daarvan de fiscale gevolgen zijn.

In de praktijk merken wij wel dat veel kopers blij zijn met de verlaging van de overdrachtsbelasting op eigen woningen. Dit aspect geeft nooit de doorslag om de betreffende woning te kopen, dat hangt van andere factoren af, maar de belastingverlaging beïnvloedt wel sterk de beslissing om het op dit moment te doen. Men wil het voordeel niet mislopen.

Verdere opvallende aspecten uit het traject tot koop willen wij ons voorbehouden voor persoonlijke gesprekken. Wie wil kopen kan naast een eventuele aankoopmakelaar voor belangrijke informatie en kennismaking terecht bij het notariskantoor. Steeds meer potentiële kopers komen alvorens definitief te beslissen voor informatie en advies langs bij de notaris, ook als kenner van de markt en zijn spelers.

Blijdschap bij uitreiking Golden Eagle voor op-MERKEL-ijkste vrouw 2011.

Uitspraak over soortaandelen

Om uiteenlopende redenen wordt er in bepaalde B.V.´s gewerkt met soortaandelen.
Dit kan te maken hebben met door een bepaalde aandeelhouder eerder opgebouwde winst, door deze meer geïnvesteerd kapitaal of met verschil in zeggenschap tussen de aandeelhouders.
Men heeft het dan wel eens over prioriteits- of preferente aandelen.
Voor de fiscale beoordeling van bepaalde aandelen, hun vruchten en hun waarde is het fenomeen aanmerkelijk belang ´van aanmerkelijk belang´. Het maakt fiscaal verschil of men bijvoorbeeld wel of niet 5% van de aandelen heeft. De vraag doet zich dan voor welke aandelen bij die berekening moeten worden betrokken als er sprake is van letteraandelen.
Dit komt mede omdat het begrip soortaandeel niet nader is omschreven in de wet.
In artikel 4.7 lid 2 Wet op de Inkomstenbelasting 2001 is in algemene zin slechts bepaald dat aandelen die zich van de andere aandelen onderscheiden op grond van louter formele bevoegdheden of verplichtingen (zoals benoemingsrechten of een bijzondere aanbiedingsregeling) niet vallen onder de soortbenadering.
De Hoge Raad heeft op 16 december 2011 uitgesproken dat wanneer er met name economische / financiële verschillen zijn tussen de aandeelsoorten de aandelen van de andere soort niet mogen worden meegerekend voor de beoordeling van aanmerkelijk belang in de ene soort. Daarmee wordt er beperkte uitleg gegeven aan gemelde wetsbepaling. Hieruit volgt dat extra stemrechten omtrent de belangrijke economische beslissingen die de kern van de vennootschap raken, zoals met betrekking tot fusie, splitsing, consolidatie, verkoop of afstoting van activa of wijzigingen in de aard van de onderneming, leiden tot de beoordeling als een afzonderlijke soort aandelen voor gemelde berekening in fiscale zin.

Laatste Apple van Steve Jobs gevonden.

Vrijstelling overdrachtsbelasting i.g.v. juridische fusie verruimd

Door uitvoeringsbesluit van het Ministerie van Financiën is voortaan juridische fusie zowel binnen als buiten concernverband vrijgesteld van overdrachtsbelasting. Tevens is de eis dat er voor de toepassing van de faciliteit een materiële onderneming dient over te gaan, vervallen.
De faciliteit geldt nu ook voor fuserende verenigingen en stichtingen.

Minister Hillen ontdekt foto-functie op mobiel.

Gewijzigde regels voor verlof conservatoir beslag

Wie een vordering heeft / meent te hebben op een ander kan ter bescherming van zijn rechten (bijvoorbeeld om invordering danwel uitwinning later mogelijk te maken) overgaan tot conservatoir beslag. Hiervoor is verlof van de rechter nodig.
Dit verlof was vrij eenvoudig te verkrijgen. De rechter hoefde slechts een marginale toetsing toe te passen.
De aanbevelingen aan de voorzieningenrechters, die het verzoek tot verlof dienen te beoordelen, zoals opgenomen in de rechterlijke beslagsyllabus, zijn in 2011 aangescherpt.
De verzoeker dient het verzoek beter te onderbouwen:

• Met betrekking tot het recht wat hij meent te hebben. De vordering moet aannemelijker worden gemaakt.
• Ten aanzien van de veiligstelling van rechten dient de noodzaak van de gevraagde voorziening beter te worden gemotiveerd.

Meer toetsing op inhoud en noodzaak dan voorheen moet voorkomen dat beslag te lichtvaardig plaatsvindt en niet meer oneigenlijk wordt gebruikt om de tegenpartij tot min of meer onvrijwillige nakoming te dwingen. Het risico op onterechte beslaglegging (en de gevolgen daarvan) wordt hiermee ook verder beperkt.

Grote opkomst aandeelhoudersvergadering Dexia.

De notaris als rechercheur

Volgens een uitspraak van de Kamer van Toezicht Arnhem op 16 augustus 2011 dient de notaris altijd onderzoek te doen wanneer de gelden in een transactie afkomstig zijn van een ander dan de contractspartij.
Dit kan immers een serieuze indicatie zijn van witwassen van crimineel geld of andere maatschappelijk minder gewenste situaties.
De notaris moet sowieso vaststellen of en welke relatie tussen geldverstrekker en contractspartij er is, en of dat met betrekking tot het verstrekte geld wel voldoende (schriftelijk) is vastgelegd en fiscaal geregistreerd.
Ook het personeel van de notaris heeft de verplichting in voorkomende gevallen door te vragen. Het daarvoor ontwikkelde landelijke stappenplan moet dus in alle voorkomende gevallen worden toegepast.
Onverwijlde melding van ongebruikelijkheden bij de desbetreffende instantie (plus daaraan gekoppeld nader onderzoek) kan een voor betrokkenen onverwacht gevolg zijn.

Minister Kamp geeft persoonlijk uitleg na opmerking over ´hamer-stuk´.

Overdrachtsbelasting besparen met behulp van een partner

Het Gerechtshof Arnhem heeft op 15 november 2011 uitspraak gedaan over een veelbesproken situatie.
A en B, beiden ongehuwd, willen een aantal panden, eigendom van A, overdragen aan B. In verband hiermee gaan zij onder strikte partnerschapsvoorwaarden (vastgelegd bij notariële akte) een geregistreerd partnerschap aan. Eén dag later wordt via de notaris, en inschrijving in de burgerlijke stand, het partnerschap ongedaan gemaakt.
Volgens de inhoud van de partnerschapsvoorwaarden zijn de panden gemeenschappelijke eigendom geworden. A en B gaan over tot verdeling bij notariële akte. De panden worden vrij van overdrachtsbelasting (artikel 3 Wet Belastingen van Rechtsverkeer) toebedeeld aan B, die A financieel hiervoor compenseert c.q. al eerder heeft gecompenseerd.
Aangezien niet wordt betwist dat het enige doel van het partnerschap was het ontgaan van de overdrachtsbelasting vindt de Belastingdienst dat er sprake is van misbruik (fraus legis) van een wettelijke situatie. Er was immers geen inhoudelijk partnerschap van praktische en reële betekenis tussen A en B.
Het Hof wijst de argumentatie van de Belastingdienst af en keurt de gang van zaken goed.
Het motief voor en de duur van het partnerschap zijn niet relevant voor de gevolgen daarvan en van de ontbinding.
Ook het eventueel bestaan van een (eventueel nietige) voorovereenkomst doet niet terzake.
Het Hof vraagt zich af of de kosten, inspanningen en risico´s opwegen tegen gebruik van deze constructie op grote schaal. Hoe men moreel zoiets beschouwt kwam niet aan de orde.

Bavaria introduceert mode voor EK 2012.

Nieuw huwelijksvermogensrecht leidt al tot fiscale besluiten

Eerder berichtten wij al over de wijzigingen per 1 januari jl. in het huwelijksvermogensrecht.
O.a. de invoering van de leer van het economisch belang als uitgangspunt voor financiële inbreng, heeft nogal ingrijpende gevolgen.
Door inbreng van middelen van de ene echtgenoot terzake aanschaf, verbetering of financiering van goederen van de andere echtgenoot kan er bij de niet-eigenaar thans een economisch belang ontstaan in goederen van de ander, dat vergelijkbaar is aan economische eigendom.
Bij besluit van 14 december 2011 heeft het Ministerie van Financiën al laten weten dat een dergelijke ontwikkeling weliswaar gelijk staat aan economische eigendomsoverdracht doch dat dit gelet op het kader waarin het zich afspeelt, niet belast is met overdrachtsbelasting wanneer het gaat om een onroerende zaak.

Tot zover voor deze keer.
Wij hebben het ondertussen druk met het opmaken van zogenaamde levenswilsbeschikkingen en volmachten, en er zijn ook veel vragen over het wijzigen of zelfs helemaal opheffen van huwelijkse voorwaarden nu dat sinds kort kan zonder toestemming van de rechtbank. Helaas zo na de feestdagen doen zich ook de nodige scheidingssituaties voor.

Mocht u zelf behoefte hebben aan advies of informatie over enige notariële aangelegenheid dan staan we graag voor uw klaar.

Tot de volgende maand.

Notariskantoor Moonen.

Alle tips over smurfen (een vorm van witwassen) worden nagetrokken.